Rất lâu trước khi Q-pop có tên, Kazakhstan đã hát theo Yerbolat. Ерболат Құдайбергенов (Yerbolat Kudaibergenov) viết và hát bằng tiếng Kazakh, và các bài hát của anh đã được truyền tay nhau online từ hơn một thập kỷ trước: một bản fan upload của “Lyazzat Alauy” từ tháng 12/2011 đã vượt 4,8 triệu view, còn “Men Kazakpyn” (“Tôi là người Kazakh”), được một fan upload năm 2012, có hơn 2,7 triệu. Đó là ba năm trước khi nhóm nhạc nam Ninety One khởi động Q-pop vào năm 2015.
Những bài hát
Danh mục của Yerbolat được xây dựng trên những bản tình ca và anthem tiếng Kazakh ấm áp, dễ hát theo. Trên kênh riêng của anh, “Erke qyz” và “Sen sulu” mỗi bài đã vượt 1,2 triệu view, “Lyazzat Alauy” thêm 1,1 triệu, và “Zhanarym”, phát hành tháng 8/2026, đã qua 700.000. “Boijetken” gần nửa triệu. Một bản tổng hợp best-of các bài hát của anh vẫn liên tục tìm thấy người nghe mới, và phần bình luận đọc như một buổi sum họp gia đình: những thế hệ lớn lên cùng những giai điệu này, hát lại lần nữa.
Những anthem: “Мен қазақпын” và “Біздің жігіттер”
Hai bài hát đưa Yerbolat thành giọng ca quen thuộc trong mọi nhà. “Мен қазақпын” (“Men Kazakpyn”, “Tôi là người Kazakh”) mở đầu bằng tiếng dombra trong studio và chạy từ ô nhịp đầu tiên, trên một video là collage của cả quốc gia: thảo nguyên, những năm chiến tranh, thời Xô viết, độc lập, lá cờ, mùa gặt, đường chân trời và những nhà vô địch Kazakh trên võ đài. Tháng 7/2012, kênh Khabar công chiếu một bản dựng mới của clip cho Ngày Astana, dựng từ sử thi lịch sử “Myn Bala” của Akan Satayev. Các bản upload của bài hát cứ nhân lên: chỉ riêng một lyrics video đã gần 9,5 triệu view, và một “phiên bản Mỹ” đã lan truyền từ năm 2011. Nghe flow, nhanh, chính xác, từng chữ đều đáp đất, và founder của WorldWidePop nghe thấy Eminem trong đó.
“Біздің жігіттер” (“Bizdin jigitter”, “Our guys”) ra mắt năm 2009, quay theo phong cách đen trắng gai góc: mấy anh đấu võ ngoài sân, chó, cả băng nhóm mặc áo da. Đến phút 1:20 thì bài hát chuyển và hình ảnh cũng đổi theo, sang đội nghi lễ, lính diễu hành và xoay súng trên thao trường, Yerbolat bước cùng, rồi lại quay về với hội anh em mặc vest, đeo kính đen đứng trước xe. Lời bài hát đi qua từng thành phố, nào là dân Almaty, Taldykorgan, Taraz, Karaganda, Shymkent, Atyrau và Astana. Một bản upload của MV đã vượt 5 triệu view.
Live trên OYU
Cách dễ vào nhất là session OYU Live của anh, “Bіzdіñ jіgіtter” (“Our guys”), quay năm 2023 cho dự án live-music Trung Á OYU và do QARA Studios sản xuất. Được ghi phần sáng tác là chính Yerbolat, hát live với ban nhạc đầy đủ, và nó cho thấy vì sao giọng anh vẫn bền: không chiêu trò, chỉ một bài hát mà cả khán phòng thuộc nằm lòng. Phần trình diễn gần 200.000 view.
Trên những sân khấu lớn
Ca khúc “I Am Kazakh” của Yerbolat đã lên những sân khấu lớn nhất của nền âm nhạc nước này: Dimash Qudaibergen, giọng ca nổi tiếng nhất Kazakhstan ở nước ngoài, đã trình diễn nó cùng Yerbolat và Alashuly tại gala mừng 1000 năm Almaty và tại một sự kiện UNESCO ở Paris.
Q-pop và hip-hop Kazakhstan hôm nay hát tiếng Kazakh đầy tự tin. Yerbolat đã làm điều đó trước tiên, và nhạc của anh vẫn nằm trên môi mọi người.
Nguồn
- Wikipedia: Dimash Qudaibergen (performances of “I Am Kazakh” with Yerbolat and Alashuly)
- Wikipedia: Ninety One (group)
- Khabar: premiere of the “Мен қазақпын” clip (Astana Day, July 2012)
- Yerbolat on Instagram
